Vatandaş ilacı veresiye alıyor
Dar gelirlinin artık ilaç alacak parası da yok. Vatandaşlar, çaresiz eczacılara veresiye ilaç yazdırıyor. Bir eczacı “Veresiye defterinde 185 bin lira borç var” dedi.
TÜRKİYE İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) Sağlık Modülü 2025 raporuna göre dar gelirliler ilaca para ayıramıyor. Yoksulların yüzde 65.5’i yani her 10 kişiden 7’sine ilaç harcamaları büyük yük getiriyor. SGK’nın verilerine göre ise geçtiğimiz yıl eczanelerden 419 milyon 642 reçete karşılandı. Artan ilaç fiyat farkları, muayene ücretleri ve SGK katılım payları nedeniyle vatandaş reçetelerini karşılamakta zorlanıyor. Çare ise o zaman mahalle eczanelerinde tutulan veresiye defteri oluyor.
Hastalar artık ilaçlar için alırken tek kalemde degil, muayene ücreti, reçete katki payı, ilaç katki miktar payi ve ilaç fiyat farki olmak üzere 4 ayri ödeme yapmak zorunda kaliyor. Ödemede zorlanıyor. Çare ise çoğu zaman mahalle eczanelerinde tutulan “veresiye defteri” oluyor. Hastalar artık ilaçlarını alırken tek kalemde değil, muayene ücreti, reçete katkı payı, ilaç katılım payı ve “ilaç fiyat farkı” olmak üzere dört ayrı ödeme yapmak zorunda kalıyor.
FARKI HASTA VERİYOR
Tokat’ta eczacılık yapan Cem Kılınç, Haziran ayında 25 bin TL’lik alacağını sildiğini, ancak kısa sürede veresiye tutarının yeniden 160 bin TL’ye ulaştığını belirtti. Mahalle eczanelerinde tanınırlık ve “hatır” ilişkisi nedeniyle borç yazmanın daha yaygın olduğunu belirten Kılınç, Bize ‘Emekli maaşım yatsın getireyim’ diyorlar, veriyoruz. Ama yük her geçen gün büyüyor. Cebinde para olmadığı belli. Çocuğuna ağrı kesici alacak, devlet ödemiyor. Uzun süredir hastamızsa veriyoruz” dedi. Kılınc şöyle devam etti: “Bir tahlil sonucu ya da rapordaki bir ibare eksikse SGK ilacı ödemiyor. Hasta ilacı almak zorunda kalıyor ama bu kez peşin ödüyor. İlacın fiyatı artmamış olsa bile hasta ödeme yapıyor. SGK kendi yükünü vatandaşa yüklüyor.”
BÖYLE SİSTEM ÇÖKER
İstanbul Ümraniye’de 12 yıldır eczacılık yapan Emrah Doğan ise “185 bin TL veresiye defterinde vatandaşın bize borcu var. Biz kimseden borcunu istemiyoruz. 12 yıldır buradayız, herkes birbirini tanıyor. Ama biri öderken arkadan başkası borçlanıyor” dedi. Doğan, iki ayrı uygulama olduğunu belirterek, “Veresiye ve emanet ilaç sistemi var. Hasta doktorundan randevu alamadığında ya da hafta sonu araya girmişse hasta ilacı alamadan geri dönmek zorunda kalıyor. Bu durumda eczacı, hastanın sağlık durumunu gözeterek ilacı ‘emanet’ veriyor. Hasta daha sonra reçetesini düzelttiğinde ya da doktora ulaştığında borcunu kapatıyor. Bir sirkülasyon var. Biri ödüyor, arkadan diğeri emanet alıyor. Bu yük eczacının üzerinde kalıyor” diye konuştu.
8 LİRADAN 26 LİRAYA ÇIKTI
İzmir Özdere’de eczacılık yapan Ulaş Erdoğan da hastaların eczaneye ödemek zorunda kaldığı kalemlerin arttığını vurguladı. Erdoğan, “Eskiden 8 lira olan muayene ücreti 26 liraya çıktı. Reçete katkı payı var; üç ilaca kadar 3 lira, sonra her kutu için 1 lira. Bir de ilaç farkı çıktı. Devlet eşdeğer bandına göre en ucuz muadili baz alıyor. Ama bir süre sonra o ucuz ilaç piyasada bulunmuyor. Yoksulluk arttıkça insanlar ‘Ödeyebilir miyim?’ diye düşünüyor, ilacını almadan çıkıyor. 9 bin 723 TL veresiye defterine borç yazdırdı” diye konuştu.
Borçları tahsil edemiyoruz
İstanbul Zeytinburnu’ndaki Yeni Hayat Eczanesi’nin sahibi Eczacı Celal Ürgen, 27 yıldır eczacılık yaptığını vurgulayarak, vatandaşların 100 bin TL civarında veresiye ilaç borcunun bulunduğunu ifade etti. Gelir yetersizliği nedeniyle bazı borçları tahsil edemediklerini de anlatan Ürgen, bu durumun eczacıları zora soktuğunu aktardı. Ürgen, “Borç ödeyenlerin sayısında geçen yıla göre azalış yok. Borcun bir kısmını ödeyip tekrar veresiye yazdırıyorlar” diye konuştu.